Credit Term ใหม่ รายใหญ่ต้องจ่ายเงิน SME ภายใน 45 วัน
"ส่งของให้ห้างไปตั้งแต่ต้นเดือน ป่านนี้ยังไม่ได้เงินเลย" ปัญหาเงินค้างจากลูกค้ารายใหญ่เป็นเรื่องที่ SME เจอกันบ่อย ล่าสุดคณะกรรมการการแข่งขันทางการค้า (กขค.) ออกประกาศเรื่อง Credit Term ฉบับใหม่ กำหนดให้ธุรกิจรายใหญ่จ่ายเงินให้ SME ภายใน 45 วัน และสินค้าเกษตรภายใน 30 วัน มีผลตั้งแต่ 2 พฤศจิกายน 2569 น้องคิวสรุปให้ว่าใช้กับใคร นับวันอย่างไร และ SME ควรเตรียมอะไร
สรุปสั้นใน 30 วินาที
- ผู้ซื้อรายใหญ่ที่มีรายได้ตั้งแต่ 500 ล้านบาท ต้องจ่ายเงินให้คู่ค้าที่เป็น SME ตามกำหนด
- สินค้าและบริการทั่วไป ไม่เกิน 45 วัน ส่วนสินค้าเกษตรและเกษตรแปรรูปขั้นต้นที่ผลิตไม่ซับซ้อน ไม่เกิน 30 วัน
- ถ้าตกลงกันไว้สั้นกว่านั้นอยู่แล้ว ให้ใช้ระยะที่สั้นกว่า
- เริ่มนับเมื่อส่งของหรือให้บริการครบ พร้อมเอกสารถูกต้อง เอกสารไม่ครบอาจทำให้เริ่มนับช้าลง
- เกิน 45 วันไม่ได้ผิดทุกกรณี ถ้ามีเหตุผลอันสมควรตามเกณฑ์ แต่ถ้าฝ่าฝืนโดยไม่มีเหตุผล มีโทษปรับทางปกครองไม่เกิน 10% ของรายได้
ใช้กับใครบ้าง
ประกาศนี้ใช้กับการซื้อขายระหว่างผู้ซื้อรายใหญ่กับผู้ขายที่เป็น SME เท่านั้น ถ้าทั้งสองฝ่ายเป็น SME หรือทั้งสองฝ่ายเป็นรายใหญ่ ไม่อยู่ในประกาศนี้
| ฝ่าย | เกณฑ์ |
|---|---|
| ผู้ซื้อรายใหญ่ | ธุรกิจขนาดใหญ่ หรือค้าส่งค้าปลีกขนาดใหญ่ ที่มีรายได้ตั้งแต่ 500 ล้านบาท โดยนับรวมกิจการที่สัมพันธ์กันทางนโยบายหรืออำนาจสั่งการ |
| ผู้ขาย SME ภาคการผลิต | จ้างงานไม่เกิน 200 คน และรายได้ไม่เกิน 500 ล้านบาทต่อปี |
| ผู้ขาย SME ภาคบริการ ค้าส่ง ค้าปลีก | จ้างงานไม่เกิน 100 คน และรายได้ไม่เกิน 300 ล้านบาทต่อปี |
เกณฑ์ SME ใช้คำว่า "และ" แปลว่าต้องผ่านทั้งจำนวนคนและรายได้ ถ้าเกินข้อใดข้อหนึ่งจะไม่นับเป็น SME ตามประกาศนี้
ต้องจ่ายภายในกี่วัน
| ประเภทสินค้า/บริการ | ระยะเวลาสูงสุด |
|---|---|
| สินค้าและบริการทั่วไป (ภาคการค้า การผลิต บริการ) | ไม่เกิน 45 วัน |
| สินค้าเกษตร และเกษตรแปรรูปขั้นต้นที่ผลิตไม่ซับซ้อน | ไม่เกิน 30 วัน |
ถ้าสัญญาเดิมกำหนดไว้ 30 วัน อยู่แล้ว ผู้ซื้อจะยืดออกเป็น 45 วันโดยอ้างประกาศนี้ไม่ได้ เพราะประกาศให้ใช้ระยะที่สั้นกว่า
เริ่มนับวันเมื่อไร
จุดนี้สำคัญที่สุดสำหรับ SME เพราะ 45 วันไม่ได้เริ่มนับจากวันที่วางบิลเสมอไป
- กรณีทั่วไป เริ่มนับเมื่อส่งมอบสินค้าหรือให้บริการครบตามที่ตกลง ทั้งจำนวน ประเภท และคุณภาพ พร้อมเอกสารที่ถูกต้องครบถ้วน
- กรณีฝากขาย เริ่มนับเมื่อขายได้ครบตามจำนวนหรืออัตราที่ตกลงกันไว้ ตามธรรมเนียมการค้าปกติ
ถ้าใบกำกับภาษี ใบส่งของ หรือใบแจ้งหนี้มีข้อผิดพลาด หรือส่งเอกสารไม่ครบ ผู้ซื้ออาจถือว่ายังไม่ครบเงื่อนไข และวันเริ่มนับจะเลื่อนออกไป
พฤติกรรมที่อาจไม่เป็นธรรม
- ประวิงการจ่ายเงินโดยไม่มีเหตุผลอันสมควร เช่น ยื้อจ่ายเกินกำหนดโดยไม่มีเหตุผลที่อธิบายได้
- เปลี่ยนเงื่อนไขการชำระเงินโดยไม่มีเหตุผล หรือไม่แจ้งล่วงหน้าอย่างน้อย 60 วัน
ทั้งนี้ การจ่ายเกิน 45 วันไม่ได้ผิดทุกกรณี ประกาศเปิดช่องให้กำหนดต่างไปได้ถ้ามีเหตุผลอันสมควรตามเกณฑ์ เช่น ลักษณะสินค้าหรือธรรมเนียมการค้าของธุรกิจนั้น
ฝ่าฝืนมีโทษอย่างไร
ถ้าผู้ซื้อรายใหญ่ฝ่าฝืนและเข้าข่ายการปฏิบัติทางการค้าที่ไม่เป็นธรรม อาจถูกปรับทางปกครองไม่เกิน 10% ของรายได้ในปีที่กระทำผิด ส่วนกิจการที่อยู่ในปีแรก โทษปรับไม่เกิน 1 ล้านบาท
SME ควรเตรียมอะไร
กฎหมายช่วยได้ก็ต่อเมื่อ SME มีหลักฐานชัดเจน น้องคิวแนะนำ 4 ข้อ
- เช็กว่าลูกค้าเข้าเกณฑ์ไหม ดูรายได้ของลูกค้าจากงบการเงินที่เปิดเผยกับกรมพัฒนาธุรกิจการค้า และเช็กว่าเรายังเป็น SME ตามเกณฑ์
- ส่งของและเอกสารให้ครบในครั้งเดียว ใบกำกับภาษี ใบส่งของ ใบแจ้งหนี้ ตรวจชื่อ ที่อยู่ เลขผู้เสียภาษี และยอดเงินให้ถูกก่อนส่ง
- เก็บหลักฐานวันส่งมอบ ใบรับของที่มีลายเซ็นและวันที่ อีเมลหรือข้อความยืนยันการรับงาน เพื่อใช้นับวัน
- ทำรายงานลูกหนี้ค้างชำระ (AR Aging) ทุกเดือน จะเห็นทันทีว่าลูกค้ารายไหนจ่ายเกินกำหนด และติดตามได้เร็ว
ถ้าใช้โปรแกรมบัญชีออนไลน์ เช่น Calq acc จะเห็นลูกหนี้ที่เกินกำหนดบนหน้าแรกได้ทันที ไม่ต้องไล่เปิดบิลทีละใบ
ข้อมูล ณ พฤศจิกายน 2569 อ้างอิงประกาศคณะกรรมการการแข่งขันทางการค้า เรื่อง การปฏิบัติทางการค้าที่เป็นธรรมเกี่ยวกับระยะเวลาการให้สินเชื่อการค้า (Credit Term) ระหว่างผู้ประกอบธุรกิจขนาดใหญ่หรือค้าส่งค้าปลีกขนาดใหญ่กับ SMEs ประกาศในราชกิจจานุเบกษาวันที่ 2 ตุลาคม 2569 มีผลวันที่ 2 พฤศจิกายน 2569 รายละเอียดการใช้สิทธิในแต่ละกรณีควรตรวจสอบกับสำนักงานคณะกรรมการการแข่งขันทางการค้าก่อนดำเนินการ
ลูกค้าค้างจ่ายนาน ไม่รู้ว่าเกินกำหนดไปเท่าไร?
CALQ Biz ทำบัญชีพร้อมรายงานลูกหนี้ค้างชำระทุกเดือน ใช้โปรแกรม Calq acc ฟรี ปรึกษาฟรีทาง LINE
แอด LINE @calqbiz